KATEDRA KONSTRUKCJI METALOWYCH

Historia Katedry

W okresie organizacji Politechniki Gdańskiej w 1945 roku Katedrze nadano nazwę Ustrojów  Żelaznych i Drewnianych, zmienioną w 1953 roku na Budownictwa Stalowego. Jej pierwszym, a równocześnie długoletnim kierownikiem został Władysław Bogucki, który w 1946 roku uzyskał stopień naukowy doktora, a w 1950 roku tytuł profesora. Doktorat prof. Władysława Boguckiego jest pierwszym stopniem naukowym nadanym przez Wydział Inżynierii Lądowej i Wodnej; promotorem doktoratu był prof. Witold Nowacki, późniejszy prezes Polskiej Akademii Nauk. W początkowym okresie działalności powołano przy Katedrze tak zwany Zakład, który był małym biurem projektów, wykonującym projekty i ekspertyzy dla wielu obiektów na Pomorzu odbudowywanych po zniszczeniach wojennych. W Zakładzie tym opracowano między innymi konstrukcję stalowego hełmu wieży odbudowanego Ratusza Głównomiejskiego w Gdańsku.

W latach czterdziestych powstały pierwsze pomoce dydaktyczne dla studentów – skrypty, tablice z charakterystykami wyrobów stalowych, arkusze ze zbiorami rysunków rozwiązań konstrukcyjnych. W okresie sześćdziesięcioletniej działalności Katedry wymienione pomoce dydaktyczne były wzbogacane, rozbudowywane objętościowo i wielokrotnie wznawiane. I tak skrypt napisany przez prof. Władysława Boguckiego w 1946 roku miał bardzo małą objętość, ale już w 1952 roku przerodził się w ogólnopolski podręcznik akademicki, który ugruntował pozycję naukową Autora. Podręcznik ten był czterokrotnie wznawiany, a ostatnie jego wydanie w 1976 roku miało objętość ponad 900 stron i ponad 1000 rysunków. Tablice zawierające charakterystyki wyrobów stalowych, wydane w objętości 15 stron w 1947 roku, stały się pierwowzorem Tablic do projektowania konstrukcji metalowych opracowanych przez prof. Władysława Boguckiego i mgr. inż. Mikołaja Żyburtowicza, które miały sześć wydań, a obecnie jest przygotowywane ich wydanie ósme. Autorzy pierwszych sześciu wydań niestety już nie żyją – wydanie siódme i ósme przygotował więc sześcioosobowy zespół tych pracowników Katedry, którym dane było pracować pod kierownictwem prof. Władysława Boguckiego. Wydawnictwo Arkady zapowiada na 2005 rok kolejne wydanie tych Tablic, bardzo potrzebnych studentom i projektantom.

Arkusze z rysunkami rozwiązań elementów i obiektów o konstrukcji stalowej, wielokrotnie modernizowane, są wydawane studentom także obecnie i stały się charakterystyczną pomocą dydaktyczną Katedry.

Na przełomie lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych, przy kolejnej reorganizacji Wydziału, Katedra przejęła prowadzenie zajęć dydaktycznych z rysunku technicznego i prowadzi te zajęcia nadal.

W latach pięćdziesiątych utworzono przy Katedrze jedno z pierwszych w Polsce laboratorium badań konstrukcji przy zastosowaniu czujników elektrooporowych. Laboratorium kierował doc. Arnold Kawczyński a później doc. Czesław Taraszkiewicz. Laboratorium to wykonało badania wielu ważnych obiektów nie tylko na Pomorzu. Przeprowadzono między innymi pomiary naprężeń w wiaduktach na magistrali kolejowej Śląsk – Gdynia. Podczas elektryfikacji tej magistrali konieczne było podniesienie wiaduktów o kilkadziesiąt centymetrów. Laboratorium to zlikwidowano na początku lat siedemdziesiątych, ze względu na brak zamówień.

Drugą specjalnością naukową Katedry są nieniszczące badania połączeń konstrukcji stalowych metodami rentgenowską i ultradźwiękową. Pracownię tę stworzył i rozwijał doc. Andrzej Niedzielski, obecnie prowadzi ją dr inż. Gedymin Orlik.

W końcu lat sześćdziesiątych prof. Jerzy Ziółko stworzył i rozwija nadal kolejną specjalność Katedry – zbiorniki stalowe. Obecnie Katedra wykonuje ekspertyzy i projekty zbiorników  dla jednostek gospodarczych na terenie całej Polski a także dla zagranicy.

W 1977 roku prof. Władysław Bogucki przeszedł na emeryturę, kierownictwo Katedry objął wówczas doc. Czesław Taraszkiewicz, który pozostawał na tym stanowisku do 1994 roku, tworząc zaczątki pracowni komputerowej Katedry.

Od 1994 roku kierownikiem Katedry jest prof. Jerzy Ziółko, a od 2005 dr hab. inż. Elżbieta Urbańska-Galewska.

W końcu lat osiemdziesiątych zmieniono nazwę Katedry na: Katedra Konstrukcji Metalowych.

Oprócz działalności dydaktycznej pracownicy Katedry pełnili wiele funkcji w kierownictwach trzech uczelni: profesor Władysław Bogucki był rektorem Politechniki Gdańskiej, a docent Jerzy Smoleński rektorem Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Koszalinie.

Prorektorami byli: profesor Andrzej Fabiszewski w Politechnice Szczecińskiej, docent Czesław Taraszkiewicz w Politechnice Gdańskiej, docent Henryk Wierowski w Wyższej Szkole Inżynierskiej w Koszalinie.

Funkcje dziekana pełnili na Wydziale Budownictwa Lądowego: prof. Władysław  Bogucki, docent Jerzy Smoleński, docent Czesław Taraszkiewicz, profesor Jerzy Ziółko, a w Wyższej Szkole Inżynierskiej w Koszalinie docent Henryk Wierowski.

Prodziekanami byli: docent Czesław Taraszkiewicz, dr inż. Elżbieta Urbańska–Galewska, prof. Jerzy Ziółko.

 

Autor:

JERZY ZIÓŁKO
Politechnika Gdańska, Gdańsk, Polska